Doanh thu nửa đầu năm của ByteDance bám sát Meta, nhưng lợi nhuận giảm xuống 20 tỷ USD do đầu tư AI

Doanh thu nửa đầu năm của ByteDance tăng trưởng mạnh 30% lên 120 tỷ USD, gần ngang bằng với Meta, nhưng khoản đầu tư khổng lồ vào AI khiến lợi nhuận sụt giảm hiếm thấy. Công ty đã vay 30 tỷ USD, khoản vay lớn nhất lịch sử, để đặt cược vào hạ tầng AI, đồng thời triển khai toàn diện mô hình ngôn ngữ lớn tự phát triển, tạo video và mảng kinh doanh đám mây. Tỷ trọng doanh thu từ TikTok ở nước ngoài tăng lên 30%, hoạt động mở rộng thương mại điện tử tăng tốc, trở thành động cơ tăng trưởng mới.

ByteDance đang đứng trước ngã rẽ giữa mở rộng quy mô và áp lực lợi nhuận. Công ty công nghệ lớn nhất Trung Quốc này ghi nhận doanh thu nửa đầu năm tăng trưởng mạnh, gần như sánh ngang Meta, nhưng khoản đầu tư lớn vào AI đang bào mòn khả năng sinh lời, khiến lợi nhuận sụt giảm hiếm thấy trong nhiều năm.

Theo The Information, ba nguồn tin thân cận cho biết lợi nhuận ròng nửa đầu năm nay của ByteDance giảm một con số phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái, xuống còn khoảng 20 tỷ USD; doanh thu cùng kỳ tăng khoảng 30%, đạt khoảng 120 tỷ USD. Trong khi đó, doanh thu nửa đầu năm của Meta cũng tăng 30%, lên 117 tỷ USD — quy mô doanh thu của hai công ty gần như ngang nhau, nhưng chênh lệch vốn hóa thị trường rất lớn: vốn hóa của Meta khoảng 1,7 nghìn tỷ USD, còn theo ước tính của CapLight, đơn vị theo dõi giao dịch thị trường thứ cấp, ByteDance được định giá 630 tỷ USD.

Nguyên nhân chính khiến lợi nhuận sụt giảm là chi tiêu cho AI tăng vọt. ByteDance gần đây đã hoàn tất khoản vay ngân hàng lớn nhất lịch sử khoảng 30 tỷ USD, một phần dự kiến dùng để hỗ trợ đầu tư hạ tầng AI đang mở rộng liên tục. Đồng thời, sau khi hoàn tất tái cấu trúc kiến trúc an ninh dữ liệu vào tháng 1 năm nay, hoạt động kinh doanh của TikTok tại Mỹ đang đẩy nhanh mở rộng thương mại điện tử, hỗ trợ quan trọng cho tăng trưởng doanh thu tổng thể.

Tốc độ tăng doanh thu nhanh hơn, đóng góp từ TikTok ở nước ngoài tiếp tục tăng

Tốc độ tăng doanh thu khoảng 30% trong nửa đầu năm của ByteDance nhanh hơn đôi chút so với nhịp mở rộng hai năm qua. Theo nguồn tin thân cận, doanh thu cả năm ngoái của công ty tăng 29% lên khoảng 200 tỷ USD, tốc độ năm 2024 tương đương; lợi nhuận ròng năm ngoái tăng 27% lên 42 tỷ USD.

Tỷ trọng doanh thu từ nước ngoài đang tăng đều. Theo báo cáo, một nguồn tin cho biết trong nửa đầu năm, doanh thu nước ngoài chiếm hơn 30% tổng doanh thu của ByteDance, phần lớn đến từ TikTok; tỷ lệ này năm 2024 chỉ là 25%, và dự kiến cả năm 2025 duy trì quanh mức 30%. Douyin vẫn là nguồn doanh thu lớn nhất của ByteDance, nhưng trọng số của TikTok trong cơ cấu doanh thu tổng thể đang tiếp tục mở rộng.

Tháng 1 năm nay, ByteDance đã bán 80% cổ phần mảng kinh doanh an ninh dữ liệu TikTok Mỹ cho một công ty liên doanh nắm giữ của Mỹ, đồng thời giữ lại đơn vị vận hành doanh thu của ứng dụng. Theo The Information trước đó, sau khi hoàn tất điều chỉnh cấu trúc trên, TikTok đang tăng cường mở rộng thương mại điện tử tại Mỹ, triển khai các dự án mới thu hút thương hiệu trưởng thành gia nhập TikTok Shop.

Đầu tư AI bào mòn lợi nhuận, khoản vay khổng lồ tiếp đạn cho mở rộng

Chi tiêu cho AI là nguyên nhân trực tiếp khiến lợi nhuận chịu áp lực trong giai đoạn này. ByteDance tự phát triển mô hình ngôn ngữ lớn và mô hình tạo video; trợ lý AI Doubao của công ty là một trong những ứng dụng AI di động phổ biến nhất Trung Quốc; mô hình tạo video Seedance giữ vị trí dẫn đầu trên thị trường video AI toàn cầu. Ngoài ra, công ty đang tích cực mở rộng mảng kinh doanh đám mây AI, bán mô hình tự phát triển cho khách hàng doanh nghiệp.

Ở cấp độ chip, một mặt ByteDance tiếp tục tìm kiếm kênh mua chip tiên tiến hiện có, mặt khác theo The Information hồi tháng 5, công ty đã tự phát triển chip chuyên dụng cho suy luận mô hình AI. Để hỗ trợ các khoản đầu tư trên, ByteDance gần đây đã hoàn tất khoản vay ngân hàng khoảng 30 tỷ USD, lập kỷ lục khoản vay đơn lớn nhất lịch sử công ty.

Về thương mại hóa, tháng 6 năm nay ByteDance ra mắt trợ lý AI nơi làm việc Doubao Work dành cho người dùng chuyên nghiệp, cung cấp gói đăng ký trả phí; công ty cũng kỳ vọng sức nóng thị trường của mô hình Seedance sẽ mang lại thêm doanh thu cho mảng AI và nền tảng đám mây.

Cạnh tranh AI tại Trung Quốc gay gắt, ByteDance kiên trì lộ trình tự phát triển

ByteDance đối mặt áp lực mạnh từ các đối thủ Trung Quốc trong lĩnh vực AI. Trong vài tháng qua, Moonshot, Alibaba, Z.ai (Zhipu AI) và DeepSeek lần lượt ra mắt mô hình mã nguồn mở, thể hiện năng lực gần đạt trình độ tiên tiến trong các tác vụ lập trình và tác nhân thông minh, với chi phí thấp hơn nhiều so với mô hình chủ đạo của Mỹ, nhanh chóng thu hút sự chú ý rộng rãi trên toàn cầu. Trong cuộc cạnh tranh này, ByteDance có phần tụt lại.

Trước khoảng cách đó, nhà sáng lập ByteDance Zhang Yiming đã tuyên bố rõ trong một cuộc họp nội bộ tháng 7 năm nay: công ty sẽ không áp dụng phương pháp "chưng cất" (distillation) — tức dùng kết quả đầu ra của mô hình tiên tiến Mỹ để huấn luyện mô hình của mình — ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc tạm thời tụt hậu so với đối thủ trong nước.

ByteDance cũng là công ty duy nhất trong số các nhà phát triển mô hình lớn của Trung Quốc giữ phần lớn mô hình ở dạng mã nguồn đóng; khách hàng doanh nghiệp chủ yếu truy cập các mô hình này qua nền tảng đám mây riêng của công ty.

Đồng thời, các đối thủ trong nước cũng đang tăng tốc huy động vốn để đặt cược vào AI: Alibaba đang tìm cách huy động khoảng 10 tỷ USD qua đợt phát hành thêm quy mô lớn để xây dựng hạ tầng AI; Zhipu AI (Z.ai) tuần này đã khởi động kế hoạch phát hành cổ phần và trái phiếu chuyển đổi tổng quy mô 5 tỷ USD.